خالو حسین کوهکن

خالو حسین کوهکن – عکاس: سیروس پیرویسی

خالو حسین کوهکن با نام اصلی حسین عثمانی (زاده: ۶ام مهرماه ۱۳۰۹، در دروله‌ی سفلی، شهرستان جوانرود، استان کرمانشاه — درگذشت: ۵ام مردادماه ۱۳۹۵، در بانه‌وره، شهرستان پاوه، استان کرمانشاه) مردی است که نامش همانند نام اساطیر بزرگی چون فرهاد کوهکن پرآوازه گشته و چون افسانه‌ای جاودان، همگان را در بهت و حیرت واداشته است. خالوحسین در سال ۱۳۰۹ هـ.ش (۱۹۳۰ میلادی) در منطقه‌ی مرزی دروله از توابع شهرستان جوانرود، دیده به جهان گشوده است.

دوران نوجوانی و جوانی‌اش را همراه با دیگر مردان طایفه‌اش در معیشت و زندگی عشایری سپری نمود. زندگانی عشایری، هم‌چون آموزشی برای حسین جوان بود که استقامت و بردباری را بیاموزد و بیابد که ماندگاری نه در روزمرگی بلکه در رهابودن از آن و پرواز بر فراز ناتوانی ها است. او مدتی را در روستاهای مرزی ایران و عراق به زندگی کشاورزی روی می‌آورد و با شمشالی (نوعی آلت موسیقایی قدیمی کردستان) که همراه داشته برای تسکین دل خود، همواره می‌زند.

در آن‌دوران که منبعی برای کسب درآمد آن چنان وجود نداشته و مردم برای کسب درآمد مجبور به انجام کارهای مختلف می‌شوند که خالو حسین هم چون دیگر مردم برای امرار معاش مجبور به انجام کارهای مختلف می‌شود. در سال ۱۳۴۳ خالو حسین در حین شکار کبک به سبب اشتباه و افتادن تفنگ، پای چپش مورد اصابت گلوله قرار می‌گیرد؛ و بعد از مدتی به سبب عفونت زیاد و انتقال دیرهنگام به بیمارستان پایش را از دست می‌دهد. بدین صورت خالو حسین مجبور به گوشه‌گیری و معلولیت می‌شود که با نوع خوی و اخلاق این مرد بزرگ به هیچ‌وجه سازگار نبوده است.

جنگ ایران و عراق موجب آوارگی او و مردمانش به مکان‌های امن‌تری می‌شود که از میدان جنگ به دور بودند. چندی از پسران و دامادهایش کشته و می‌میرند؛ یار  و یاور همیشگی‌اش، همسر گرامی‌شان «رابعه» خانم نیز فوت می‌نماید و خالوحسین از هر وقت دیگری تنها و تنهاتر می‌گردد. در روستای قشلاق و منصورآقایی، خانه‌ی گلی‌اش ریزش کرده و حیوانات‌اش نیز در آن‌جا تلف می‌شود. در نهایت بعد از چندها سال تنگدستی، خالو حسین عثمانی همراه با یکی از دخترانش رو به یکی از مناطق ییلاقی طایفه‌ی امامی به نام «میگوره» (در چند کیلومتری شهر بانه‌وره) می‌آورند.

او شروع به کندن صخره‌ای (به نام «قاوه‌گیره») در مجاورت محل اسکان خود می‌نماید که بتواند جای راحتی برای اقامتش باشد و در کنار کندن صخره، همراه دخترش شروع به ساخت باغ و کاشتن انگور و دیگر میوه و درخت‌ها در بخش پایینی آن صخره می‌نمایند. رفته رفته که صخره را می‌تراشد و درون سخت و مغرورش را بیرون می‌کشد، مورد استهزاء قوم و خویشاوندان قرار می‌گیرد که او را از سرنوشتی که با دستان خود شروع به ساختنش کرده بود، باز می‌داشتند. او در طول ۱۹ سال، هر چند که از داشتن نعمت پای چپش برخوردار نبود، به صورت مداوم مشغول جنگیدین با کوه و کاویدن درون سنگ بود. ثمره‌ی این استقامت و مشقت؛ سرایی سنگی است با ۷ قسمت مجزاء که تمامی ملزومات یک خانه را داراست.

حسین کوهکن - عکاس: اسماعیل شریفی

حسین کوهکن و غار سنگی‌اش در منطقه‌ی گردشگری میگوره – عکاس: اسماعیل شریفی

خانواده:

خالو حسین بعد از ازدواج صاحب چند فرزند می‌شود که در همان اوایل شاهد مرگ پسران خود می‌باشد و بعد از مدتی دامادهای خود را نیز به دلایل مختلف از دست می‌دهد. بدین ترتیب بزرگ‌ترین پشتوانه‌هایش یکی بعد از دیگری از دست می‌روند.

دلیل ساخت سرای سنگی:

مردان بزرگ در لابلای کش و قوس‌های تنگ و هلاکت‌بار روزگار زاده می‌شوند. عواملی چون ناتوانی، معلولیت، فقر، عجز، آوارگی ناشی از جنگی خانمان‌سوز، استضحاک و… نه تنها خالو حسین را محکوم به فلاکت نمی‌کنند بلکه تبدیل به شیپوری می‌شوند که نام خالو حسین را به گوش اعصار  و دوران بخواند. خالو حسین در ابتدا تنها می‌خواهد جایی کوچک برای نماز گذاردن خود بسازد، اما هر روز که می‌گذرد عزمش بیشتر می‌شود تا بنایی را بناء نهد که در طول ادوار، باقی بماند و نمادی برای پایداری و پایمردی مردمان کرد باشد. او حتی در درون سرا، قبری را برای محل خاکسپاری خود ساخته است که بعد از خودش نامش را بر کوه بر همگان بنمایاند.

غار سنگی دست‌ساز خالو حسین کوهکن

غار سنگی دست‌ساز خالو حسین کوهکن در میگوره از توابع بانه‌وره – عکاس: اسماعیل شریفی

غار سنگی حسین کوهکن - عکاس:‌سیروس پیرویسی

غار سنگی دست‌ساز خالو حسین کوهکن در میگوره از توابع بانه‌وره – عکاس:‌سیروس پیرویسی

اعمال خیرخواهانه‌ی خالو حسین:

خالو حسین هر چند که از محل کمک گردشگران درآمدی را دارد اما به صورت بسیار ساده و بی‌آلایش زندگی می‌کند که نمادی است برای راهی که در تمام زندگی‌اش در برگرفته است و مادیات را بسیار ناچیز می‌شمارد. وی بر اساس وعده‌ی قبلی با خداوندگارش هر چه را دارد صرف امور خیریه می‌کند. اعم از کمک مالی به مساجد، مدارس و …

جایگاه و شهرت کنونی:

اثر دست‌ساز خالو حسین که زاده‌ی درد درونی مردی پر صلابت بود؛ رفته رفته سبب جلب توجه بسیاری در مناطق اطراف شد. در طی سال‌های بعد نه تنها از این شهرت کاسته نشد بلکه هم‌اکنون آوازه‌ی سرای سنگی خالو حسین جهانی شده‌است و سالانه گردشگران بسیاری را از اقصی نقاط دنیا پذیرا می‌باشد.

 

اشعار، آثار، فیلم‌ها، کتب و… درباره‌ی خالو حسین کوهکن:

حسین کوهکن

طرحی از حسین کوهکن از سیروس پیرویسی

 

تزیینی— مجموعه‌ای از ویدئوها مرتبط به زندگی، اثر و احوال خالوحسین کوهکن در یوتیوب —
— کۆڤیدیۆوانێک لەبارەی ژیان و بەسەرهات و کۆچی دوایی خاڵۆ حوسێن کۆکەن لە یووتیووب—
—  Video collection about the life, work and death Hossein Kohkan in YouTube —
↓      ↓      ↓      ↓      ↓     ↓


↑     ↑      ↑      ↑     ↑     ↑
تزیینی

 

3تمامی اخبار منتشره
درباره‌ی
 «حسین کوهکن»
در وب‌سایت خبری ده‌نگی بانه‌وره
3